Νομικό πλαίσιο
Διέπεται από: π.δ. 141/2014, άρθρα 11-13 και 33, όπως τροποποιήθηκε με το π.δ. 111/2018. Βασίζεται σε: Εργασία σε σκάφη αναψυχής στην Ελλάδα (κλίμακες καταστρώματος και μηχανής σε γενικές γραμμές).
Οι αξιωματικοί μηχανής κατέχουν δίπλωμα Μηχανικού Α', Β' ή Γ' τάξης Ε.Ν. Το διάταγμα συνδέει κάθε τάξη με θαλάσσια υπηρεσία σε πλοία πάνω από ορισμένη ισχύ και ορίζει τα δικαιώματα υπηρεσίας σε κιλοβάτ (kW), όχι σε κόρους. Στα σκάφη αναψυχής αυτό είναι το κρίσιμο: το μέγεθος του σκάφους μετρά για το κατάστρωμα, η ισχύς των μηχανών μετρά για εσάς.
Οι τρεις τάξεις με μια ματιά
| Δίπλωμα (STCW) | Απόκτηση | Διεύθυνση μηχανοστασίου |
|---|---|---|
| Μηχανικός Γ' (III/1) | 12 μήνες κατευθυνόμενη εκπαίδευση σε πλοία άνω των 450 kW και δίπλωμα ΑΕΝ Μηχανικών· ή 24 μήνες (οι 12 κατευθυνόμενη) με απολυτήριο ΕΠΑ.Λ. Ναυτικών Μηχανικών και ειδικό τμήμα Δημόσιας Σχολής Ε.Ν. ή Ν.Ε.Κ.Ε. | Έως 750 kW· έως 2.250 kW μετά από 24 μήνες ως αξιωματικός μηχανοστασίου, εκ των οποίων 12 ως Β' Μηχανικός |
| Μηχανικός Β' (III/2-III/3) | 24 μήνες μετά το Γ' ως αξιωματικός μηχανής σε πλοία άνω των 750 kW και αποφοίτηση από ΚΕΣΕΝ ή Ν.Ε.Κ.Ε. | Έως 3.500 kW, ή 4.000 kW σε παράκτιους πλόες, μετά από 12 μήνες ως Β' Μηχανικός |
| Μηχανικός Α' (III/2) | 24 μήνες μετά το Β' ως Α' ή Β' Μηχανικός σε πλοία άνω των 750 kW και ΚΕΣΕΝ/Ν.Ε.Κ.Ε. | Οποιαδήποτε ισχύς |
Κάτω από τη θέση του προϊσταμένου, ο Γ' υπηρετεί ως Γ' Μηχανικός σε κάθε ισχύ και ως Β' Μηχανικός έως 3.000 kW μετά από 12 μήνες ως Γ'· ο Β' υπηρετεί ως Β' Μηχανικός σε κάθε ισχύ.
ΕΠΙΦΥΛΑΞΗ — 36 ή 24 μήνες; Το αρχικό κείμενο του 2014 απαιτούσε 36 μήνες για το δίπλωμα Α'. Το π.δ. 111/2018 το αντικατέστησε με 24 μήνες. Παλαιότερες περιλήψεις, ακόμη και ενημερωτικά σχολών, αναφέρουν ακόμη 36.
Η κατευθυνόμενη εκπαίδευση δεν είναι τυπικότητα
Οι διαδρομές για το Γ' απαιτούν εγχειρίδιο κατευθυνόμενης εκπαίδευσης υπό την επίβλεψη προσοντούχου αξιωματικού, που ελέγχεται από ΑΕΝ Μηχανικών, με τουλάχιστον 6 μήνες εκπαίδευσης σε τήρηση φυλακής μηχανής. Απαιτούνται επίσης τα πιστοποιητικά βασικής εκπαίδευσης, σωστικών, προχωρημένης πυρόσβεσης και πρώτων βοηθειών. Δεν υπάρχει δημοσιευμένη διαδρομή εξετάσεων «από έξω» για μηχανικό θαλαμηγών: οι τίτλοι προκύπτουν από αποφοίτηση.
Τι σημαίνει «παράκτιος πλους»
Το άρθρο 33 ορίζει ως παράκτιους πλόες τους πλόες μεταξύ ελληνικών λιμένων και τους πλόες μεταξύ λιμένων εσωτερικού και εξωτερικού κατά τους οποίους το πλοίο δεν απομακρύνεται πέραν των 30 μιλίων από τις ακτές. Από αυτό εξαρτάται το δικαίωμα των 4.000 kW του Β'. Ένα δρομολόγιο Αθήνα-Μύκονος-Bodrum κοντά στις ακτές είναι παράκτιο· ένας διάπλους Κέρκυρα-Μάλτα δεν είναι.
Τα όρια σε ίππους
Η οργανική σύνθεση της Ενότητας 2 είναι γραμμένη σε BHP. Με την ισοτιμία του ίδιου του διατάγματος (1 kW = 1,36 HP, άρθρο 31), τα όρια διεύθυνσης μηχανοστασίου είναι:
| Όριο | kW | HP με 1,36 |
|---|---|---|
| Γ' βασικό | 750 | 1.020 |
| Γ' διευρυμένο | 2.250 | 3.060 |
| Β' γενικό | 3.500 | 4.760 |
| Β' παράκτιο | 4.000 | 5.440 |
ΣΥΜΒΟΥΛΗ — ελέγξτε το πρόσωπο, όχι μόνο τη θέση Η οργανική σύνθεση ορίζει ειδικότητα. Το διάταγμα κρίνει αν ο συγκεκριμένος κάτοχος μπορεί να διευθύνει αυτό το μηχανοστάσιο. Ένας νέος Γ' Μηχανικός διευθύνει μόνο έως 750 kW· σε σκάφος με δύο μηχανές των 600 kW (1.200 kW συνολικά) χρειάζεται το διευρυμένο δικαίωμα των 2.250 kW.
Ηλικία και υγεία
Ελάχιστη ηλικία 19 ετών για απόφοιτους Δημόσιας ή αναγνωρισμένης Σχολής Ε.Ν. και 20 ετών για τους λοιπούς υποψηφίους διπλωμάτων (άρθρο 32), με υγειονομική καταλληλότητα, ιδίως ως προς όραση και ακοή. Ο ελάχιστος χρόνος από νέο Γ' μέχρι Α' είναι 48 μήνες προσμετρούμενης υπηρεσίας (24 + 24).