Podstawa prawna Hiszpania: Real Decreto 875/2014, przepisy dodatkowe (DA) 3ª–5ª i Anexo IX; RD 1188/2025; Baleary: Decreto 44/2025. Portugalia: Decreto-Lei 93/2018, art. 39; DL 149/2014. Żadnego z tych państw nie ma w załączniku IV rezolucji nr 40.
Hiszpania: tytuł z EOG „w granicach uprawnień”
Hiszpania nie przyjęła rezolucji nr 40, ale uznaje obce dokumenty na podstawie własnych przepisów. Zgodnie z DA 3ª RD 875/2014 jednostkę pod banderą hiszpańską (czarter bez załogi i wypożyczalnia) można powierzyć posiadaczowi ważnego título de recreo lub certificado habilitante, wydanego przez państwo obywatelstwa lub zamieszkania, jeśli jest to państwo EOG lub państwo z Anexo IX. Polska należy do EOG.
Kluczowe słowa to „w granicach uprawnień”. Hiszpania nie publikuje tabeli równoważności dla EOG – zakres to ten, który wynika z dokumentu:
| Polski patent | Co z niego wynika w Hiszpanii |
|---|---|
| Żeglarz jachtowy | jacht żaglowy do 12 m, do 2 Mm od brzegu, w porze dziennej |
| Jachtowy sternik morski | jacht żaglowy do 18 m na wodach morskich |
| Kapitan jachtowy | bez ograniczeń |
| Motorowodny sternik morski | jacht motorowy do 18 m na wodach morskich |
Patenty wydaje związek sportowy na podstawie rozporządzenia ministra. Uważamy, że mieszczą się w pojęciu „tytułu wydanego przez państwo”, ale hiszpańskie przepisy tego wprost nie rozstrzygają (pewność średnia).
UWAGA — Od 1 października 2026 r. koniec wypożyczania bez uprawnień Zwolnienie dla łodzi do 5 m i 15 CV obowiązuje odtąd tylko przy użytku prywatnym (RD 1188/2025). Na Majorce nawet mała łódka z wypożyczalni wymaga uprawnień.
Baleary: wynajmujący musi sprawdzić, czy uprawnienia najemcy wystarczają, a jeśli nie – nie podpisuje umowy (Decreto 44/2025, art. 4.2). Skutery wodne nie są objęte tym dekretem. Szczegóły w kursie Renting a Boat or Jet Ski in the Balearics.
Własny jacht pod obcą banderą: DA 5ª odsyła do prawa państwa obywatelstwa skippera, jeśli jest ono zgodne z banderą – Polak na jachcie pod polską banderą potrzebuje tego, czego wymaga polskie prawo.
Sankcje: prowadzenie jednostki bez wystarczających uprawnień lub ponad ich zakres – a także dopuszczenie do tego – to poważne naruszenie (TRLPEMM art. 307.2.h); kary za poważne naruszenia bezpieczeństwa morskiego sięgają 180 000 €.
Portugalia: UE automatycznie, reszta przez DGRM
DL 93/2018 (art. 35) wymaga na jednostkach rekreacyjnych odpowiedniej carta de navegador de recreio:
| Portugalska carta | Zakres |
|---|---|
| Patrão de alto-mar | bez ograniczeń |
| Patrão de costa | do 40 Mm |
| Patrão local | 25 Mm od schronienia, 6 Mm od brzegu |
| Carta de marinheiro | w dzień, 3 Mm od brzegu |
Art. 39 ust. 1: dokumenty wydane przez administracje państw członkowskich UE są uznawane automatycznie. Orientacyjna lista urzędu DGRM (październik 2022) nie wymienia polskich patentów. Nie wiadomo też, czy dokument wydany przez związek sportowy jest dokumentem „administracji” – audyt tego nie rozstrzygnął.
Przy wynajmie (DL 149/2014) najemca podlega przepisom żeglugi rekreacyjnej: potrzebuje odpowiedniego lub uznanego dokumentu, a operator musi go sprawdzić. Bez uprawnień wolno wynajmować tylko w wyznaczonych strefach wód śródlądowych.
OSTRZEŻENIE — Grzywna za brak kwalifikacji Prowadzenie jednostki bez odpowiednich kwalifikacji: 300–3 000 € dla osoby fizycznej, 600–12 000 € dla firmy (art. 54).
Pewność
| Twierdzenie | Pewność |
|---|---|
| Hiszpania – dokumenty EOG na jednostkach pod banderą hiszpańską | wysoka |
| Polski patent jako tytuł „państwa” w Hiszpanii | średnia |
| Portugalia – automatyczne uznanie dokumentów UE | wysoka |
| Polski patent jako dokument „administracji” w Portugalii | niska |
WSKAZÓWKA — Potwierdzenie mailem Przy czarterze w Hiszpanii i Portugalii warto przesłać skan patentu z wyprzedzeniem i uzyskać pisemne potwierdzenie, że wystarcza na konkretny jacht i akwen.